Flaş Haber - Türkiye'de 3 ay OHAL ilan edildi

Dünya 4. Sanayi Devrimini Tartışıyor ya…

20 Ocak’ta dünyanın en önemli sanayicileri, ekonomistleri, girişim ve reklam uzmanları İsviçre’nin Davos’unda bir araya geldiler. Tabii devlet adamlarından da katılanlar oldukça fazla. Dünyadaki ekonominin gelişmesi, daha doğrusu tüketimi arttırıp daha çok kazanabilmek için neler yapılması gerektiğini tartışıyorlar.

26 Ocak 2016 Salı 09:41

Dünya 4. Sanayi Devrimini Tartışıyor ya…

Ülkelerine yatırımcı çekmek istiyorlar. Robotların hizmetlerini görüyorlar. Bu arada göçmen sorunu, iklim değişikliği gibi konular da araya sıkışıyor. İnşallah “sadece tüketimi attırmakla” yetinmeyip, yararlı işlere de imza atarlar!

Başarılı olabilmeleri biraz da kolay değil gibi. Zira sürekli büyüme hızı geçen yıla kadar %10 iken 2015’te 6.8’e düşen ve 2016’da 6.3’e düşmesi beklenen Çin ekonomisinin daha da düşebileceği beklentisi piyasaları alt üst etmeye yetti. Üstelik petrol fiyatları da 12 yıl önceki seviyelere (varili 28 dolar) düştüğü halde. Hal böyle olunca devletlerin ticaret savaşları kızışacak, bu da doğrudan gerilimleri yükleyebileceği gibi, 3’ncü ülkelerde “vekâlet savaşları”nı da tetikleyebilecektir.

Bu gerilimleri biraz sınırlarımız ötesine bakarak görmeye çalışalım. Önce de en uzaktaki gerilim yüklemelerinin bulunduğu Uzakdoğu’ya bakalım.

2015 yılı içerisinde Japonya ile arasında paylaşılamayan gayrı meskûn Senkaku Adaları sebebiyle Çin Uzakdoğu’yu biraz titretmişti. Zira bu adalar bölgesinde tatbikat yapmaya kalktığında ABD’nin Pasifik Donanmasını karşısında buldu. Özellikle büyümeye doymadığı yıllarda büyük bir enerji açığı bulunan Çin, gene enerjide dışa bağımlı Japonya’yı karşı karşıya getiren ana sebep, Senkaku Adalarının Münhasır Ekonomik Bölgesi (MEB)’nin deniz yatağındaki petrol-doğalgaz yataklarına sahip olmasıdır. Adaların paylaşımındaki uzlaşmazlık, gerilime uzanan bir seyir izlemektedir.

Çin’in gerilim yükleyen bir diğer hamlesi de Güney Çin Denizi’nde ortaya çıkan kayalar üzerine tesisler kurmasıdır. Bu tesislerle “Devlet uygulaması” yaptığı için, 12 millik karasularına sahip olacak yeni adalarla bölgedeki deniz ticaret yollarının kontrolü hâkimiyetine geçecektir. Anılan bölge şu an itibariyle dünya deniz ticareti açısından yıllık 5 trilyon dolarlık ürünün deniz yoluyla taşındığı ulaştırma hattının düğüm noktası olması sebebiyle çok önemlidir. Bölge ülkeleri gibi “küresel güç” ABD de gelişmeleri yakından izlemekte, ancak gerilim de yükselmektedir.

Biraz daha yakına gelelim. 2015’te dünyayı büyük ölçüde ilgilendiren diğer önemli ülke Rusya’dır. 2013’te Ukrayna’da başlayan krizin ardından 2014’te önce Kırım’ı Rusya’ya bağlamıştı. Ukrayna’nın doğusunda ayrılıkçılara destek verdi. Bazı NATO birlikleri Ukrayna yakınlarına konuşlandırıldı. ABD ve AB, Rusya’ya sınırlı da olsa yaptırım uygulamaya başladı. Bu yaptırımlar ve giderek düşen petrol fiyatları Rusya’nın canını sıkmaya başladı.

Rusya, soğuk savaş dönemini andıran şekilde Kuzey Denizi’nde uzun menzilli keşif uçaklarını uçurmaya başladı. Tabanında doğalgaz bulunan Kuzey Kutbu’nda 1.2 km2’lik alanda hak iddiasını, Sibirya’nın kuzeyindeki Nowaja Semlja takım adaları ile Tiksi limanını S-400 hava savunma sistemleri de dâhil tahkim etti. Aynı sahada ABD, Kanada, Norveç ve Danimarka da hak iddiasında bulunmaktadır.

NATO üyesi ülkeler, sınırına yaklaşan Rus uçaklarını 2014 yılında tam 400 kez engelledi. Bu ihlallerin 150’si Baltık bölgesinde gerçekleşti. Bu sayı, 2013 rakamlarıyla karşılaştırıldığında 3 kat daha yüksektir. 2015’in ilk 8 ayında ise NATO jetleri sınıra yaklaşan uçakları durdurmak için 300 kez havalandı. 2014’te 10 kez NATO ülkelerinin sınırı içine giren Rus uçakları, 2015’te Türkiye, Finlandiya, Estonya, Letonya ve Litvanya hava sahalarını ihlal etti. c.

Karadağ ve Rusya: Karadağ’ın, Rusya’nın isteklerinin hilafına NATO’ya davet edilmesi de Rusya’nın Balkanlardaki “Slav” politikasına darbe vurdu.

Son Söz: İşte Türkiye’nin müttefikleri ile Çin ve Rusya gibi nükleer silaha sahip 2 büyük gücün arasında yükselen gerilimin özeti. Tam da serinkanlı ve sağduyulu olma zamanı!